Zonsverduistering en Perseïden

door

Dit keer geen noorderlicht alert, maar wel een alert voor twee andere prachtige natuurverschijnselen: een zonsverduistering en de Perseïden meteorenzwerm (vallende sterrenregen).

—

Een totale zonsverduistering is een zeldzaam natuurverschijnsel en is maar op een heel klein gedeelte van de Aarde voor enkele minuten zichtbaar. Liefhebbers reizen er de hele wereld voor af. Dit jaar, op 12 augustus, is er voor het eerst sinds 1999 weer één in Europa te zien. De eclipsbaan loopt onder andere over Groenland, IJsland en Spanje.

In Nederland en België wordt de Zon woensdag voor ongeveer 90 % verduisterd. De zonsverduistering start om 19:16, het maximum is rond 20:11 en eindigt om 21:03. Deze tijden gelden ter hoogte van Utrecht. In Groningen is het een minuutje eerder. En in Maastricht twee minuten later.

De Maan schuift van rechts naar links voor de Zon langs. Tijdens het maximum is er alleen aan de bovenkant van de Zon nog een kleine sikkel over. Mogelijk merk je dat het iets schemeriger wordt, maar het zal hier niet donker worden. De zon staat op dat moment 8º boven de westnoordwestelijke horizon. Als je de zonsverduistering wilt zien, is het belangrijk dat je vrij zicht hebt in die richting.

.

Als je besluit om woensdag te gaan kijken, wees dan alsjeblieft voorzichtig met je ogen. Kijk nooit rechtstreeks in de richting van de zon, omdat je hier permanente oogschade aan kunt overhouden.

Kijk alleen naar de Zon met een eclipsbrilletje, dat hiervoor speciaal ontwikkeld is. Andere middelen lijken vaak donker genoeg, want die houden wel een deel van het zichtbare licht tegen, maar niet de UV en infrarood-straling die je ogen ernstig kan beschadigen zonder dat je dit direct merkt.

Een andere veilige optie is door indirect te kijken. Terwijl de Maan voor de Zon langs schuift, is er een leuk effect te zien: zonlicht dat door kleine gaatjes valt, geeft dan namelijk sikkelvormige lichtvlekjes in plaats van rondjes.

Doordat er een “hapje” uit de Zon is (zie foto), is dit geen ronde maar een sikkelvormige lichtbron geworden. Dit kun je bijvoorbeeld zien onder een boom, wanneer het zonlicht door de bladeren heen op de grond valt of als je kleine gaatjes maakt in een vel papier of een stukje karton. In de schaduw zie je dan lichtvlekjes in de vorm van kleine sikkeltjes.

Eventueel kun je de lichtvlekjes op een vel wit papier laten vallen om het beter zichtbaar te maken. En je zou de vlekjes op verschillende momenten tijdens de verduistering kunnen omtrekken, zodat je kunt volgen hoe de vorm verandert.

Lijkt het je leuk om Toine haar herinneringen aan de volledige zonsverduistering in 1999 te lezen, of wil je graag tips voor het fotograferen van de zonsverduistering? Lees dan verder op haar website Fotograferen in de Natuur.

Ook Roy schreef een artikel over de zonsverduistering, dat je kunt lezen op de website van Sonnenborgh.

—

En alsof dat nog niet genoeg is, vindt in de nacht van 12 op 13 augustus ook het maximum plaats van de Perseïden. Dit is een jaarlijks terugkerende vallende sterrenregen, ook wel een meteorenzwerm genoemd.

De vallende sterren lijken uit één punt aan de hemel te komen: het sterrenbeeld Perseus, vandaar de naam. De Perseïden zijn vaak helder en snel met een nalichtend spoor, waardoor ze goed zichtbaar zijn.

Het beste moment om te kijken is rond 03:45. Samen met de sporadische meteoren, zijn er dan zo’n 60 meteoren per uur zichtbaar. Wellicht vind je dat niet zo’n fijn tijdstip om buiten te staan. Gelukkig zijn er in de uren ervoor en erna nog steeds veel meer vallende sterren zichtbaar dan gebruikelijk.

Wil je de Perseïden graag fotograferen? Lees dan de tips in het artikel Hoe je vallende sterren fotografeert, dat Toine eerder publiceerde.

We wensen je een heldere hemel woensdagavond en -nacht 🙂

De Noorderlichtjagers,
Roy, Hugo en Toine

Gedeeltelijke zonsverduistering in Nederland op 20 maart 2015; gefotografeerd met 400 mm. Vlak naast de rand van de Maan is ook nog een kleine zonnevlek te zien. Fotograaf: Toine Westen.

Noorderlichtjagers
Privacyoverzicht

Deze site maakt gebruik van cookies, zodat wij je de best mogelijke gebruikerservaring kunnen bieden. Cookie-informatie wordt opgeslagen in je browser en voert functies uit zoals het herkennen wanneer je terugkeert naar onze site en helpt ons team om te begrijpen welke delen van de site je het meest interessant en nuttig vindt.